Ταξίδι στην άκρη της νύχτας

by Σελίν | Literature & Fiction |
ISBN: Global Overview for this book
Registered by karjim of Skyros - Σκύρος, Evia Greece on 3/12/2012
Buy from one of these Booksellers:
Amazon.com | Amazon UK | Amazon CA | Amazon DE | Amazon FR | Amazon IT | Bol.com
2 journalers for this copy...
Journal Entry 1 by karjim from Skyros - Σκύρος, Evia Greece on Monday, March 12, 2012
"Αριστούργημα!"... "Ανοσιούργημα!"... "Μνημειώδες!"... "Ελεεινό!"... "Υψηλό!"... "Χυδαίο!"... "Κωμικό!"... "Τραγικό!"... "Κωμικοτραγικό!"... "Φιλάνθρωπο!"... [...] "Ακροδεξιό!"... "Αναρχικό!"... [...] "Έκφυλο!"... "Χειμαρρώδες!"... "Ηρωικό!"... [...] Μυριάδες λέξεις γράφτηκαν ήδη το 1932, όταν οι εμβρόντητοι αναγνώστες σαλπάρισαν γι΄ αυτό το αναπάντεχο ταξίδι, που άλλαξε τα τοπία της γλώσσας, της τέχνης, της ζωής! Μυριάδες γράφονται ακόμη, γιατί το ασύγκριτο μυθιστόρημα του Σελίν εξακολουθεί να μας συγκλονίζει, να μας μεταμορφώνει, να μας μετουσιώνει. Κανείς δεν επέστρεψε, κανείς δεν θα επιστρέψει αλώβητος από την "άκρη της νύχτας".

Journal Entry 2 by karjim at Kallithea - Καλλιθέα, Attica Greece on Monday, March 12, 2012
Ομολογώ ότι το βιβλίο δεν το γνώριζα. Το κατέγραψα στα υπ' όψιν όταν σε μία ψηφοφορία ενός blog για τα μυθιστορήματα που ΠΡΕΠΕΙ κάποιος να έχει διαβάσει στη ζωή του κατέλαβε την τρίτη θέση. Πιθανότατα δικαίως όπως θα καταλάβετε και από τη δική μου κριτική.

Το βιβλίο δε μου άρεσε. Για την ακρίβεια το σιχάθηκα. Ο λόγος που δεν τολμάω να βάλω χαμηλότερη βαθμολογία είναι γιατί στο κεφάλαιο "τέχνη του λόγου" παίρνει άριστα. Η γλώσσα είναι τόσο πλούσια, αιχμηρή, δαιδαλώσης, ακανθώδης και απρόσμενη που το βιβλίο αποτελεί κείμενο προς μελέτη για τη γραφή του. Συνεπώς το ΠΩΣ είναι γραμμένο αγγίζει αναμφίβολα το αριστούργημα.

Όμως: Επειδή πρέπει να εξετάσω το βιβλίο συνολικά και όχι μόνο από πλευράς χρήσης της γλώσσας, πρέπει να επισημάνω και τα μειονεκτήματα. Η φόρμα υπερέχει κατά πολύ του περιεχομένου και της οικονομίας του βιβλίου. Η ομορφιά της γλώσσας πολλές φορές λειτουργεί ως αυτοσκοπός και κάνει το βιβλίο, φλύαρο, παραληρηματικό, βερμπαλιστικό και επαναλαμβανόμενο. 590 σελίδες ψιλών γραμμάτων και άλλες περίπου 100 με σχόλιο και επίμετρο, δείχνουν ότι το βιβλίο δεν είναι ευκολοδιάβαστο. Ότι κι αν λένε οι μετρ της λογοτεχνικής κριτικής εγώ αυτό το βάζω πάντα στα μειονεκτήματα του βιβλίου. Δε με αφορούν εξ απόψεως τα βιβλία για λίγους, δε βαυκαλίζομαι ότι αποτελώ λογοτεχνική ελίτ που διαμορφώνει κανόνες.
Και εδώ περνάμε στο ΤΙ γράφει το βιβλίο, την υπόθεση, την πλοκή. Εδώ ήταν ο κόλαφός μου.

Πρώτον το βιβλίο αποτελεί ένα ιδιόμορφο road book , ένα βιβλίο περιπλάνησης. Σιχαίνομαι τα βιβλία περιπλάνησης. Αυτά που ο ήρωας ψάχνει κάτι που και ο ίδιος δεν ξέρει τι είναι και φεύγει διαρκώς από μέρος σε μέρος και από περιπέτεια σε περιπέτεια. Δε μου άρεσε ως παιδί ούτε η Αλίκη στη χώρα των θαυμάτων. Θέλω πάντα να βλέπω τον κεντρικό άξονα του βιοβλίου που δικαιολογεί τις εξιστορήσεις και αφηγήσεις. Αν διαπιστώσω ότι αυτές είναι ο κεντρικός άξονας χαλιέμαι.Ο ήρωας παίρνει μέρος στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, φεύγει στις Γαλλικές αποικίες του Κονγκό, από εκεί στην Αμερική στο Ντητρόιτ και τη Νέα Υόρκη και καταλήγει γιατρός (δεν κατάλαβα ως έγινε γιατρός) στη Ρανσύ στα προάστια του Παρισιού και την Τουλούζη αλλά και σε ένα άσυλο ψυχικά ασθενών. Μόνος συνδετικός κρίκος μεταξύ όλων αυτών εκτός από το συγγραφέα ένας φίλος που εμφανίζεται και εξαφανίζεται ο Ροβινσώνας.

Και τέλος πάντων αν υποθέσουμε ότι ούτε αυτό το συνεχές οδοιπορικό δε με χάλασε στο βιβλίο γιατί μιλάει για μία άλλη εποχή και πολλές άγνωστες σε μένα περιοχές και ιστορίες, το βασικότερο που μου γύρισε τα συκώτια ήταν ο πλήρης μηδενισμός. Στο βιβλίο δεν υπάρχει ούτε μία θετική σκέψη, ούτε ένας θετικός ήρωας, ούτε ένα ιδανικό, ούτε μία υψηλή αρχή που ο συγγραφέας να βρίσκει ενδιαφέρουσα για να αποδεχτεί. Τα πάντα αποκαθηλώνονται, μηδενίζονται, στηλιτεύονται, είναι σαν να βλέπεις τα πάντα μέσα από το άνοιγμα μίας βρώμικης λεκάνης τουαλέτας. Το βιβλίο γραμμένο σε πρώτο ενικό, προσωποποιείται στον συγγραφέα και τον δείχνει μισάνθρωπο, μισογύνη, αντικοινωνικό, αήθη, συμπλεγματικό, καταθλιπτικό. Άλλη πλευρά δεν υπάρχει. Μόνο η πλευρά της νύχτας την οποία εννοεί και ο τίτλος. Κάτι σαν να μιλάει συνεχώς ένα είδος λογοτεχνικού ΚΚΕ και πρέπει να αντιδράει στο οτιδήποτε καταγγέλοντας μόνο και χωρίς ούτε μία αναγνώριση ενός ανθρώπινου ιδανικού. Αν σ' αυτό προσθέσεις ότι ο συγγραφέας ήταν εγνωσμένος ναζιστής και αντισημίτης που καταδικάστηκε επί εσχάτη προδοσία στη Γαλλία στον Β΄Παγκόσμιο Πόλεμο, καταλαβαίνεις ότι διαβάζεις κάποιες από τις βασικές αρχές ενός καθάρματος. Και παρόλο το λογοτεχνικό ταλέντο δεν μπορώ ούτε να ταυτιστώ, ούτε να ενθουσιαστώ με ένα τέτοιο βιβλίο. Και επειδή συνηθίζω να διαβάζω τα βιβλία μου με τον πρωινό μου καφέ (και άλλες ώρες αλλά σίχουρα με τονη πρωινό καφέ) δεν υπήρχε χειρότερος τρόπος να ξεκινάω τη μέρα μου από αυτό το ντους μίσους και αποσύνθεσης.

Λυπάμαι αλλά αυτό το βιβλίο για μένα μόνο ως παράδειγμα προς αποφυγή μπορεί να λειτουργήσει παρά τον αστείρευτο γλωσσικό του πλούτο. Γιατί πιστεύω ότι το ταλέντο ενός ανθρώπου πρέπει να μπορεί να λειτουργήσει και στο σκοτάδι και στο φως, και στο μίσος και στην αγάπη. Αν υπάρχει μόνο στο σκοτάδι, τότε το ταλέντο απλώς αποτελεί ένδειξη ενός αντικοινωνικού διαταραγμένου ανθρώπου που η επιβράβευση επιτείνει την ψυχική του αρρώστια. Γι' αυτό και τα πέντε αστεράκια που αντικατοπτρίζουν τη μετριότητα. Δε θα ασχοληθώ ξανά μαζί του.

Journal Entry 3 by maltrebus at Athens - Αθήνα, Attica Greece on Tuesday, October 01, 2013
Επιτέλους στα χέρια μου

Are you sure you want to delete this item? It cannot be undone.